Czyste powietrze połączyło inżynierów, lekarzy, badaczy i społeczników ze studentami oraz wszystkimi osobami zainteresowanymi jakością powietrza, którym oddychamy. „Od monitoringu jakości powietrza do jego wpływu na zdrowie” – to hasło I Seminarium Inżynierii Czystego Powietrza w Politechnice Białostockiej.
Seminarium poświęcone było jakości życia oraz nowoczesnym rozwiązaniom inżynieryjnym, które mają realny wpływ na nasze zdrowie.
– Chcemy poszerzyć świadomość ekologiczną dotyczącą jakości powietrza oraz jej wpływu na środowisko i zdrowie człowieka – mówi dr inż. Ewa Szatyłowicz z Katedry Technologii w Inżynierii Środowiska na Wydziale Budownictwa i Nauk o Środowisku Politechniki Białostockiej, organizatorka seminarium.
Politechnika Białostocka od lat prowadzi badania nad jakością powietrza. Dr inż. Ewa Szatyłowicz w swojej działalności naukowej zajmuje się przede wszystkim jakością powietrza, koncentrując się szczególnie na analizie stężeń pyłu zawieszonego w Białymstoku oraz na obszarze województwa podlaskiego. Jej działalność obejmuje również monitoring środowiskowy oraz zaawansowaną analizę danych dotyczących zanieczyszczeń powietrza.
Seminarium swoją tematyką obejmowało również spojrzenie na jakość powietrza pod kątem sanitarnym.
– Mikrobiologiczną jakość powietrza możemy ocenić przede wszystkim dwiema metodami – mówi dr inż. Eliza Hawrylik z Katedry Chemii, Biologii i Biotechnologii. – Pierwsza to metoda mikroskopowa, stosowana rzadziej, ponieważ nie pozwala na identyfikację gatunkową drobnoustrojów znajdujących się w powietrzu. Na co dzień korzystamy z metod hodowlanych – czekamy, aż cząstki powietrza opadną na płytki z odpowiednią pożywką mikrobiologiczną, a następnie określamy liczbę bakterii i grzybów. Wykorzystujemy także specjalistyczną aparaturę do poboru powietrza, dzięki której możemy ocenić liczbę drobnoustrojów tzw. frakcji respirabilnej, najistotniejszej dla zdrowia, ponieważ trafia ona bezpośrednio do płuc podczas oddychania. Drobnoustroje przyczepiają się do cząstek smogu i wraz z nimi przemieszczają się w powietrzu. Są to głównie grzyby i pleśnie (około 90%), ale także bakterie – m.in. gronkowce, promieniowce – oraz wirusy.
Grupami szczególnie narażonymi na negatywne skutki zanieczyszczeń powietrza są dzieci, osoby starsze oraz osoby z chorobami przewlekłymi.
– Trudno wskazać układ lub narząd, na który zanieczyszczenie powietrza nie ma wpływu – podkreśla lek. Anna Kurasz z Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. – Najczęściej kojarzymy je z układem oddechowym: rozwojem astmy czy obturacyjnej choroby płuc, aż po nowotwory. Jednak jakość powietrza wpływa także na układ sercowo-naczyniowy – powodując zawały, nadciśnienie czy udary. Nie sposób wymienić wszystkich chorób związanych z zanieczyszczeniem powietrza – jest ich bardzo wiele, dlatego powinniśmy wspólnie dbać o jego poprawę dla nas i przyszłych pokoleń.
Dlatego podczas seminarium obecna była również mgr inż. Ewa Szczepańska, absolwentka Politechniki Białostockiej i przedstawicielka Białostockiego Alarmu Smogowego.
– To całkowicie spontaniczna, oddolna inicjatywa – mówi Szczepańska. – Edukujemy mieszkańców w zakresie szkodliwości spalania odpadów oraz promujemy termomodernizację budynków. Uświadamiamy lokalnej społeczności, że smog nie jest problemem wyłącznie południa Polski, lecz także realnym zagrożeniem lokalnym, wymagającym wspólnej odpowiedzialności.
Taką odpowiedzialność i świadomość kształci również Politechnika Białostocka.
– Trudno porównywać mikrobiologiczną jakość powietrza w Białymstoku z innymi miastami, ponieważ w Polsce brakuje norm jasno określających poziomy zanieczyszczeń tego typu – wyjaśnia dr Hawrylik. – Jako katedra, a także Studenckie Koło Naukowe Biologów Sanitarnych, prowadzimy badania w wielu miejscach. Ostatnio realizowaliśmy projekt oceny mikrobiologicznej jakości powietrza w samochodach prywatnych. Okazało się, że nie jest ona najlepsza.
W badaniach uczestniczyli studenci.
– Wniosek jest prosty – filtr powietrza warto często wymieniać – mówi Natalia Myć, studentka VI semestru biotechnologii. – Badaliśmy powietrze na różnych podłożach przed i po wymianie filtrów w samochodach.
Programy studiów na Politechnice Białostockiej stawiają na praktykę, którą można wykorzystać w pracy zawodowej.
– Z roku na rok obserwuję coraz większe zainteresowanie działalnością w kole naukowym – przyznaje dr Hawrylik. – Zajmujemy się szeroko pojętą analizą środowiska. Dzielimy się na zespoły, a każdy student rozwija się w obszarze, który najbardziej go interesuje.
Jak się okazuje, Studenckie Koło Naukowe Biologów Sanitarnych sprzyja również kreatywności.
– W kole zajmujemy się także tzw. agar artem – mówi Gabriela Porzezińska, studentka VI semestru biotechnologii. – Tworzymy różne rysunki z kolonii bakteryjnych.
Czytaj też: Biotechnologia w Politechnice Białostockiej. Studenci dołączają do zespołu badawczego projektu NCN
O monitoringu jakości powietrza i edukacji ekologicznej mówiła także mgr inż. Marta O’Brien z University of Reading. Bo choć nie zawsze mamy wpływ na działania innych, możemy zadbać o własne zdrowie.
– Osoby starsze oraz osoby z wielochorobowością mogą stosować maseczki jako najprostszy środek ochrony osobistej – podkreśla dr Kurasz. – Warto również korzystać z domowych oczyszczaczy powietrza, które pomagają chronić się przed smogiem.
I Seminarium Inżynierii Czystego Powietrza „Od monitoringu jakości powietrza do jego wpływu na zdrowie” odbyło się w ramach obchodów jubileuszu 75-lecia Wydziału Budownictwa i Nauk o Środowisku Politechniki Białostockiej. Wpisuje się także w działania Uniwersytetu Europejskiego Across. Wydarzenie objęła patronatem honorowym dr hab. inż. Dorota Anna Krawczyk, prof. PB – ambasador Europejskiego Paktu Klimatycznego w Polsce.
Autor: Jerzy Doroszkiewicz
Czytaj też: Studenci Politechniki Białostockiej ze stypendiami Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego
